Te dik

Je eet in je hele leven heel wat, maar soms te veel, daardoor word je dik. Je word vaak zwaarder en krijgt het er niet meer af. Je BMI stijgt en je hebt op een gegeven moment zware overgewicht(obesitas) Ik heb hier ook last van, daarom op deze pagina alles over obesitas.

Obesitas

Obesitas is een andere naam voor overgewicht. Het woord komt uit het Latijn en betekent letterlijk: veel eten. Mensen met overgewicht weten dat dit overgewicht lang niet altijd veroorzaakt wordt door te veel eten. Een beter woord voor overgewicht is dan ook 'Adipositas'. Dit komt uit het Grieks en betekent: veel vet. In de medische wereld is 'Adipositas' het meest gebruikte woord voor overgewicht.

Het woord 'Obesitas' wordt veel gebruikt onder
onderzoekers die het ontstaan van overgewicht
proberen te doorgronden. Specialisten op het gebied van de behandeling van mensen met overgewicht noemen hun werkterrein 'obesitas'. Zo zijn er de Internationale, Europese en Nederlandse Associaties voor de Studie van Obesitas, de IASO, EASO, NASO.

Wanneer spreken we van overgewicht?
Overgewicht wordt gemeten in de zogenaamde Body Mass Index of Quetelet-index en heeft globaal een waarde variërend van 15 (mensen met anorexia) tot 60 (mensen met zeer ernstig overgewicht).

Klik hier en kijk als je overgewicht/gezond gewicht hebt

< 18,5 Ondergewicht

18,5 - 25 Normaal gewicht

25 - 30 Overgewicht

30 - 40 ernstig overgewicht, ofwel obesitas of adipositas

> 40

zeer ernstig overgewicht, ofwel morbide obesitas of morbide adipositas

Is Obesitas een ziekte?

Iemand die overgewicht heeft gaat voor advies vaak naar de dokter. Zelf vindt die persoon dus dat het een medisch probleem is. Toch vinden de meeste mensen met overgewicht het vervelend als gezegd wordt dat ze een ziekte hebben. Nog erger vinden ze het als er gezegd wordt dat overgewicht een chronische ziekte is of een handicap.

De World Health Organisation, een onderdeel van de Verenigde Naties, geeft in zijn gezondheidsprogramma's veel aandacht aan overgewicht. Dus ook daar wordt overgewicht gezien als een medische conditie.Binnen de Nederlandse Obesitas Vereniging spreken we het liefst over overgewicht als een chronische aandoening. Want, iemand die eenmaal overgewicht heeft, komt daar maar heel zelden weer vanaf. Behandelingen hebben hele lage succespercentages.

Overgewicht ontstaat als iemand meer energie (voedsel) inneemt dan hij in de energieverbranding (beweging) aankan. Of, hetzelfde andersom gezegd, als iemand minder energie verbrandt dan hij inneemt komt hij aan. Het kan dus zijn dat mensen aankomen als ze bij eenzelfde bewegingspatroon iets meer gaan eten. Maar ook, als mensen hetzelfde blijven eten bij een iets lager bewegingspatroon. Sommige mensen hebben een erfelijke aanleg voor het ontwikkelen van overgewicht. Zij zullen onder dezelfde condities sneller aankomen dan andere mensen.

Afvallen?

Het spijt ons maar er is geen middel dat overgewicht voor iedereen en voor altijd laat verdwijnen, hoezeer de reclame en de verhalen ons dat ook willen laten geloven. Er zijn wel heel veel soorten behandelingen maar de meeste hebben een erg klein succespercentage.

Als u op dieet gaat hebt u maar een kans van ongeveer 5% dat u daarmee blijvend uw overgewicht kwijtraakt. Gewicht is een slechte maatstaf voor gezondheid. Conditie is wel een goede maatstaf. Maar voordat je aan een behandeling begint moet je je eerst afvragen of je overgewicht überhaupt behandeld moet worden. Is er een gezondheidsrisico? Waaruit bestaat dat? Is de kwaal ook op een andere manier te verhelpen? Waarom denk je dat afvallen je gezondheid verbetert? Stel jezelf de vraag of je wens tot afvallen een medische of een modische oorzaak heeft.

Want dat moet dan op een andere manier behandeld worden. Ga in ieder geval na of afvallen voor jou wel een optie is. Kun je hiervan succes verwachten? Bijvoorbeeld, als je eerder al kuren gedaan hebt, waarbij je uiteindelijk aankwam in plaats van afviel, dan zal dit in de toekomst niet veranderen. In dat geval is een dieet geen optie meer.

Als je toch op dieet gaat, realiseer je dan dat je dat de rest van je leven moet doen. Dieet houdt namelijk niet op. Het valt hooguit uit elkaar in twee delen: het afvalgedeelte en het handhaafgedeelte. Hetzelfde geldt voor alle andere behandelingen. Het geldt voor de rest van je leven.

Conditie.

Gewicht is een slechte maatstaf voor gezondheid. Conditie is wel een goede maatstaf.
Maar voordat je aan een behandeling begint moet je je eerst afvragen of je overgewicht überhaupt behandeld moet worden. Is er een gezondheidsrisico? Waaruit bestaat dat? Is de kwaal ook op een andere manier te verhelpen? Waarom denk je dat afvallen je gezondheid verbetert?
Stel jezelf de vraag of je wens tot afvallen een medische of een modische oorzaak heeft.
Want dat moet dan op een andere manier behandeld worden. Ga in ieder geval na of afvallen voor jou wel een optie is. Kun je hiervan succes verwachten?
Bijvoorbeeld, als je eerder al kuren gedaan hebt, waarbij je uiteindelijk aankwam in plaats van afviel, dan zal dit in de toekomst niet veranderen. In dat geval is een dieet geen optie meer.
Als je toch op dieet gaat, realiseer je dan dat je dat de rest van je leven moet doen. Dieet houdt namelijk niet op. Het valt hooguit uit elkaar in twee delen: het afvalgedeelte en het handhaafgedeelte.
Hetzelfde geldt voor alle andere behandelingen. Het geldt voor de rest van je leven.

Goed nieuws en slecht nieuws

Als je een redelijk stabiel gewicht hebt en rond de Kerstdagen wat bent bijgekomen is het tamelijk gemakkelijk om met behulp van een dieet de paar overtollige kilo?s weer kwijt te raken. Ook als je na een zwangerschap wat veel bent aangekomen is een afvalkuur vaak succesvol. Je hoort dan ook niet bij de groep mensen met obesitas. Je hoort tot dat kleine groepje waarvoor de diëten succesvol zijn. Maak echter niet de fout dat je iemand die obesitas heeft, wilt vergelijken met je eigen successen. Het gaat om heel andere dingen.
Hardnekkig overgewicht is met behulp van diëten wel tijdelijk te bestrijden. Meestal lukt het om het lage gewicht na een dieetkuur een tot anderhalf jaar vast te houden. Maar dan begint het bijkomen toch weer. Dit heeft niets te maken met gebrek aan wilskracht. Het komt door een krachtig mechanisme in het lichaam dat er voor zorgt dat de oude vetreserves weer aangevuld worden.

Behandelingen

Er is maar een manier om van overgewicht af te komen en dat is afvallen. Dus meer energie verbranden dan je inneemt of minder energie opnemen dan je verbrandt. Alle andere behandelingen, zoals vetabsorptie, vochtafdrijving, vetblokkers, massage en dergelijke, zijn onzin.
Er zijn veel manieren om mensen met overgewicht te behandelen. Bijna alle behandelingen zijn hulpmiddelen bij dieet. Uitzondering hierop vormen de plastische chirurgie en acceptatie van het overgewicht.
Als je op dieet gaat hebt je een kans van ongeveer 5% dat je daarmee blijvend het overgewicht kwijtraakt. Dat is heel frustrerend. Maar het is helaas niet anders! Iedereen die iets anders vertelt zal dat met gedegen wetenschappelijk onderzoek aan moeten kunnen tonen.

Hieronder volgt een opsomming en verderop een uitleg, van de verschillende vormen van behandeling van overgewicht en de te verwachten succespercentages over een termijn van 5 jaar.

1. Dieet 5% succesvol
2. Beweging succesvol voor een gewichtsverlies tussen de 3 en 5 kg
3. Medicatie termijn van 2 jaar gemiddeld 4 kg meer gewichtsverlies
4. Huis- drogisterijmiddelen 5% succesvol
5. Bariatrische chirurgie 15-30% succesvol
6. Plastische chirurgie blijvend, alleen geschikt voor kleine probleemgebieden
7. Maagballon 5% succesvol
8. Langdurig Multi ? Disciplinair 10-15% succesvol
9. Haalbare doelen - rouw niet gericht op afvallen
10. Acceptatie niet gericht op afvallen

Dieet
Een dieet is een kuur waarin je minder eet dan je lichaam voor dagelijks gebruik nodig heeft. Dit kan op allerlei manieren. Je kunt gewoon van alles minder nemen. Je kunt bepaalde voedingsstoffen weglaten, of juist van andere voedingsstoffen extra veel nemen.
Ook combinaties van gerechten worden aanbevolen.
Maar alle diëten, hoe ze ook heten of hoe ze ook in elkaar steken berusten maar op één principe: je krijgt minder voeding binnen dan je lichaam nodig heeft.
Dat betekent ook dat een gezond lichaam daarop reageert met een hongergevoel.
Alle hulpmiddelen bij dieet richten zich op dat hongergevoel. Daarover meer bij hulpmiddelen.

Beweging zorgt voor gezondheidswinst
Afvallen door beweging gebeurt wanneer je meer energie gebruikt dan je inneemt. Je blijft bijvoorbeeld hetzelfde eten, maar gaat elke dag drie kwartier fietsen. Je zult daarvan aanvankelijk waarschijnlijk afvallen.
Op de lange duur levert dit echter geen gewichtsverlies op. Door de beweging verandert de samenstelling van je lichaam. Vetweefsel wordt langzaam omgezet in spierweefsel. Dit is zwaarder. Je valt dan niet meer af. (Soms kom je zelfs aan).
Ongeacht de mate van gewichtsverlies ben je wel een stuk gezonder. Je hebt ook langzamerhand je mobiliteit ongemerkt vergroot! Je kunt je makkelijker bewegen en dat is enorme winst. Je merkt ook dat je gaandeweg eigenlijk veel meer energie hebt gekregen om zaken aan te pakken, die je vroeger niet deed, omdat je snel moe was. Nu lijkt het of je weer bergen kunt verzetten. Je zult je jonger voelen en krachten in je voelen die je het leven optimistisch laten bekijken.
Dit is erg belangrijk om te beseffen. Het gaat uiteindelijk toch om je gezondheid en niet om je gewicht! Afvallen is op zich geen maat om je gezondheidswinst in te meten.
Goede sporten voor mensen met overgewicht zijn vooral de duursporten zoals lopen, fietsen, zwemmen en bepaalde vormen van fitness.

Medicatie en huismiddelen

Medicatie valt uiteen in een aantal hoofdgroepen:

1. Wegnemen van het hongergevoel bij een dieet.
Voorbeelden zijn: HCG-hormoon

Vulmiddelen

Veel water drinken

Reductil, receptplichtig, dus alleen in overleg met een arts.

2. Hulpmiddelen aangeboden die de stofwisseling verhogen:

- Chinese thee

- Belgische injecties

- Amfetaminen

- Oude, uit de handel genomen afslankmiddelen zoals Ponderal, Isomeride en Phen/Fen.

3. De derde grote groep hulpmiddelen ondersteunen de snelle doorspoeling van voeding door het stofwisselingssysteem of het niet opnemen van bepaalde voedingsstoffen in het spijsverteringsstelsel. Te noemen zijn:

- laxeermiddelen

- plaspillen

- Xenical - receptplichtig, dus alleen in overleg met een arts.

Voor alle genoemde middelen geldt dat de lange termijnverwachtingen een zeer laag succespercentage kennen, ca. 5%. Tevens geldt: het dieet doet het werk, niet het middel.

Een heleboel middelen zijn integendeel levensgevaarlijk!!

Chirurgie

Te onderscheiden vallen de chirurgische ingrepen om de opname van voedsel te bemoeilijken en de ingrepen om de buitenkant van het lichaam te verfraaien.

Om minder voedsel in te kunnen nemen worden de volgende (restrictieve) operaties uitgevoerd:

- maagverkleining

- maagband, laparoscopisch of traditioneel

- maagballon (hoewel hierbij niet gesneden hoeft te worden)

Om minder voedingsstoffen op te kunnen nemen uit het ingenomen voedsel worden
de volgende (malabsorbtieve) operaties uitgevoerd

- maagomleiding

- maagverwijdering

Om het lichaam te verfraaien worden de volgende operaties uitgevoerd:

- liposuctie

- liposculptuur

- vetschortverwijdering

- buikwand-, arm-, dij-, en kincorrecties

De in Nederland meest uitgevoerde bariatrische ingrepen zijn restrictieve operaties. Ook hier val je van de operaties niet af. Dat doe je van het bijhorende dieet. Lange termijnsucces is toch ook hierbij maar beperkt. Het is zeker geen middel waarvan je echt blijvend slank wordt. Het helpt je wel om de mate van overgewicht te beperken.

Een maagballon lijkt een slim middel. Het heeft evenveel effect als een placebo, de maagballon zelf voegt niets toe. Bovendien is de duur van de behandeling beperkt tot maximaal 6 maanden. Eventueel gewichtsverlies tijdens deze periode
komt zeer snel weer terug.

Blijvende vetverwijdering is in principe wel mogelijk dmv liposuctie of andere plastisch chirurgische ingrepen. Dit wordt echter nog niet toegepast buiten de cosmetische chirurgie.

Multi-disciplinaire behandeling

Deze wordt in Nederland op een aantal plaatsen aangeboden.

De behandeling bestaat uit een traject van 1 tot 2 jaar waarin gesprekken met artsen, voedings deskundigen, diëtisten, lotgenoten, bewegingsdeskundigen en psychologen een onderdeel zijn. Tijdens het eerste deel van de behandeling
ligt vaak de nadruk op afvallen. Dit kan zo extreem zijn dat er bv. maaltijdvervangers
ingezet worden.

Langzamerhand wordt toegewerkt naar: "Wat is bereikbaar?", in plaats van
"Wat wil ik?"

Het derde deel bestaat uit een "terugkom-programma" waarin vooral gewerkt
wordt aan de handhaving van het eenmaal bereikte lagere gewicht.

Informeer bij de Obesitas kliniek in Hilversum, bij Stichting Gezond Gewicht
in Amersfoort en bij het Leids UMC.

Behandeling in Hilversum wordt door enkele particuliere verzekeringen vergoed.
De meeste betalen het echter niet. Gezond Gewicht is geheel voor eigen rekening.

Behandeling in Leiden komt voor rekening van de verzekeringen. Het aantal behandelplekken is hier echter beperkt.

Haalbare doelen

Een belangrijk onderdeel in de behandeling van je overgewicht is het stellen van haalbare doelen. En haalbaar is waarschijnlijk maar een fractie van wat je eigenlijk zou willen. Bijna iedereen heeft een beeld in zijn hoofd van die periode waarin hij of zij slank was.
Het is extreem moeilijk om dit beeld los te laten en ook alle daarbij horende mogelijkheden:
-Dat soort jurken zal me met dit grotere figuur nooit staan.
-Die sport zal ik met mijn figuur nooit kunnen doen.
-Ik zal niet samen met mijn kinderen in Efteling-karretjes passen.
Het proces dat je doormaakt voordat je kunt accepteren dat je een dik mens bent, lijkt veel op een rouwproces. Je neemt namelijk afscheid van de illusie dat je slank zou kunnen worden. Je hebt altijd gedacht dat het een reële wens was. Nu moet je zien dat het een illusie is.
Ontkenning, woede, verdriet zijn fases hierin. Het is een langdurig proces. Het is goed als je in dit proces geholpen wordt door lotgenoten, door goede literatuur en soms door professionele hulpverleners (psychologen, maatschappelijk werkers e.d.).

Acceptatie
Samen met de rouwverwerking loopt het proces van acceptatie. Maar het is een proces van vallen en opstaan, ontkenning, boosheid, dwarsliggen maar ook af te toe al van opgetogenheid over nieuwe ontdekkingen. Nieuwe waarden en mogelijkheden in jezelf.
Veel lezen over de ervaringen van anderen helpen je hierbij. Maar nog meer het samen met andere dikke mensen uitproberen wat je allemaal kunt en wie je bent.
IJkpunten voor acceptatie dat je dik bent, en waarschijnlijk ook altijd zult blijven, zijn o.a.:
- Je lichaam koesteren om alles wat het wèl kan?
- Op een foto voorop durven staan, niet weggestopt achter anderen
- Laat je nog dingen omdat je jezelf daarvoor te dik vindt? Bijvoorbeeld een ijsje eten op een terras?
- Kom je voor jezelf op als iemand je goedbedoelend beledigd?
- Kun je het laten om beledigend terug te doen?
- Wordt je nog gekwetst in je dikzijn?
- Durf je goede zorg door artsen en verzorgers af te dwingen? Bijvoorbeeld een goedpassende bloeddruk manchet, een weegschaal waar ook jouw gewicht op gelezen kan worden, een stoel waarin je je kunt ontspannen?
- Vrijen met het licht aan?
- Jezelf naakt zien in de spiegel

Wat is gezond?

Mensen die eenmaal overgewicht hebben kunnen slechts heel moeilijk de extra kilo?s verliezen. Het is belangrijk om te bekijken wat haalbaar is. De meeste gezondheidswinst behaal je als je 10% van je totale gewicht kwijtraakt. Je weegt bijvoorbeeld 100 kilo. Dan gaat je gezondheid al met sprongen vooruit als je 10 kg afvalt en daarna je gewicht stabiel houdt op 90 kg. Je hebt dan evengoed nog overgewicht, maar wel een veel betere gezondheid.
Het perse af willen vallen naar 60 kg brengt 95% van de mensen in een hopeloze strijd met de weegschaal.